دوشنبه، شهریور ۱۷، ۱۳۸۲

ملکم ناظم الدوله

در بین شخصیتهای عصر قاجار که شخصیتشون برام جالبه یکی ملکم ناظم الدوله پدرسوخته است!!کلا من هر چی شخصیت دزد دروغ گو شخصیتش برام جالبه !!حالا این یکی رو نمیدونم چرا ولی شاید یکم شبیه این مردیکه کرامت انسانی خودمونه که از نظرصحبت کردن و حرف ونظر عالی ولی خودش زنبور بی عسله!
درمورد ملکم اولا بیشترین چیزی که منو جذب کرده طرز بیانشه و هم اندیشه هاشه و هم دزد بودنش! اینم بگم که اینهای که اینجا میخام بنویسم چکیده ای از شب نوشتهای منه که حدود 4 سال پیش(که هنوز زیاد باد تو سرم بود)
با کمک معلم تاریخ دبیرستانم که خیلی رفیق بودیم شروع کردم ، قرار بود سیر تحولات فکری ، جامعه فئودالی ، رشد و پیدایش اندیشه های روشنفکری و ...هزار تا چیز دیگه رو برسی بکنیم که بیشتر رو مشروطیت موندیم و بعدش هم مثل بقیه کارهای من ناتموم موند به فراموشی سپرده شد! این مدت دوباره خوندمشون تصمیم گرفتم اون جاهاش که جالبه رو این جا بطور خلاصه بنویسم از ملکم شروع کردم هر چند که شاید حق با حاج سیاح بود!
چون میدونم شماها حوصله ندارید و منم زنده به بودن شما هستم ! واسه همین سعی بر دادن جذابیت و خلاصه نویسی دارم هر چند که یه حداقل مقدمه های در مورد هر شخصیت لازمه ، در کل اگر بخونید ضرر نمیکنید!مخصوصا گزیده های که از رسالاتش رو که بعدا خواهم نوشت رو از دست ندید.....دمتون هم گرم


********


باری اين مقدمه بود و بهانه و حال قصد آن دارم که از وادی خيال بيرون آيم و مجاز را بگذارم و پوست را رها کنم و به هسته برسم اگر بتوانم!
در تاریخ (اندیشه مشروطه ایران) و جریان استقرار حکومت قانون!! میرزا ملکم خان ناظم الدوله سهمی بس بزرگ دارد . اگر مسئله شخصیت او در میان نبود و همدستیش در واگذاری امتیازات گوناگون به دولت انگلیس مطرح نبود بی تردید او در جرگه بزرگترین متفکرین مشروطه ایران در می آمدو
ملکم در 1294 در جلفای اصفهان بدناآمد پدرش مردی بود اهل کتاب و فرانسه میدانست و نیز جاسوس انگلیس! ملکم در 10 سالگی به پاریس رفت و در مدرسه پلی تکنیک به تحصیل پرداخت . از دیگر شاگردان این مدرسه اگوست کنت بود که بعدها (فلسفه تحقیقی) او تاثیر بسیاری بروی گذاشت...پس از بازگشت به ایران بعنوان مترجم وزارت خارجه بخدمت دولت درآمد و یکسال بعد در مدرسه دارلفنون به تدریس پرداخت.در سال 1272 به علت لیاقت بسیار که در اولین ماموریت رسمی خودش در مذاکره با ناپلئون سوم انجام داد نشان درجه اول شیرخورشید سرخ را گرفت و در سال 1267 اولین فراموشخانه ایران را بنا نهاد هدف وی این بود که ابتدا رجال و درباریان را با اصول آژادیخواهی آشنا بکند بعد آنرا به میان مردم بکشاند .اما بعد از مدتی شاه دستور تعطیلی فراموشخانه را صادر کرد!
بعد از تعطیلی فراموشخانه ملکم بعنوان مستشارسفارت ایران در استانبول به آن دیار شتافت و قریب به 10 سال رد آنجا اقامت کرد ورساله های فراوان نوشت ، در سال 1228 مشیرالدوله او را به ایران فرا خواند و بعنوان وزیر مختارایران به لندن رفت تا مقدمات سفر شاه به فرنگ را فراهم آورد . بعد از مدتها زندگی در لندن بدنبال افتضاح لاتاری از مقام دولتی معزول شد و بدنبال آن از راه قلم و زبان به حمله به دولت ایران پرداخت قریب به 10 سال! پس از مرگ ناصرالدین شاه بعلت تمجیدی که از مظفرالدین شاه کرده بود ، بعنوان سفیر ایران به ایتالیا رفت و پس از گذشت 10 سال سرانجام در سویس درگذشت بسال 1326.


اگر بخواهیم در مورد ملکم قضاوت بکنیم باید گفت در زمینه اخلاق همپای سایر سیاستمداران آن عصر مردی پول دوست ، مقام پرست و استفاده جو بود.در زمینه پول پرستی ملکم دو لکه سیاه امتیاز ((لاتاری)) و (( رویتر)) از زندگی او پاک نشدنی است، اما هر چه اخلاقیات او پست بود دانشش بسیار بود .
فریدون آدمیت درباره او میگوید: از بیست و پنج سالگی تا تقریبا دو ماه قبل از مرگش یعنی در مدت بیش از 50 سال با نوشته های بسیار اندیشه آزادی را در ایران پراکند و مبانی حکومت ملی ایران را تشریح و تفسیر کرد.


aidinblog@hotmail.com

L ink

صفحه لینکهای صورتک خیالی


 


A rchive

January 2003
April 2003
May 2003
June 2003
July 2003
August 2003
September 2003
October 2003
December 2003
January 2004
March 2004
June 2004
September 2004
October 2004
November 2004
December 2004
January 2005
February 2005
March 2005
April 2005
May 2005
June 2005
July 2005
August 2005
September 2005
October 2005
November 2005
December 2005
January 2006
February 2006
March 2006
April 2006
May 2006
June 2006
July 2006